# DATE & TIME

ဒီအပိုင်းမှာတော့ date, time ရဲ့ data type အကြောင်းနဲ့အသုံးပြုပုံ functions တွေအကြောင်းကိုရေးသွားမှာဖြစ်ပါတယ်။

`DATE, TIME` data type အသစ်တွေကိုစမ်းမှာဖြစ်တဲ့အတွက်လက်ရှိရှိပြီးသား `students` table ကိုဖြုတ်ချပြီး table အသစ်ဆောက်လိုက်ပါမယ်။

![dnt](https://raw.githubusercontent.com/HlaingTinHtun/SQL-101/main/assets/queries/dnt/dnt1.png)

column အသစ်သုံးခုထည့်ပါမယ်။ `birth_date` ကို `Date` `class_time` အတန်းထဲရှိတဲ့အချိန်ကို `TIME` `last_updated` လက်ရှိ record/row ကိုနောက်ဆုံးပြင်ဆင်ထားချိန်ကို `DATETIME` အဖြစ်သတ်မှတ်ပေးထားလိုက်ပါတယ်။ သုံးမျိုးလုံးကိုစမ်းပြပေးချင်လို့ပါ။

အောက်က `CREATE` query နဲ့ data ထည့်မယ့် `INSERT` query ကိုအသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။

```
CREATE TABLE students (
    student_id INT PRIMARY KEY,
    name VARCHAR(50),
    nick_name VARCHAR(50),
    age INT,
    major VARCHAR(50),
    birth_date DATE,
    class_time TIME,
    last_updated DATETIME
);
```

```
INSERT INTO students (student_id, name, nick_name, age, major, birth_date, class_time, last_updated)
VALUES
    (1, 'John Doe', 'JD', 20, 'Computer Science', '2000-05-15', '14:30:00', '2022-10-18 08:45:00'),
    (2, 'Jane Smith', 'JS', 22, 'Mathematics', '1999-09-10', '10:45:00', '2021-08-25 15:20:00'),
    (3, 'Alice Johnson', 'AJ', 21, 'History', '2002-03-01', '18:15:00', '2023-01-12 12:30:00'),
    (4, 'Bob Williams', 'BW', 20, 'Chemistry', '2001-08-12', '08:00:00', '2022-05-07 20:10:00'),
    (5, 'Eva Brown', 'EB', 22, 'Biology', '1999-12-05', '21:20:00', '2021-11-30 11:55:00'),
    (6, 'Charlie Davis', 'CD', 21, 'Physics', '2000-06-20', '12:10:00', '2022-03-17 17:40:00'),
    (7, 'John Doe', 'JD', 20, 'Computer Science', '2000-05-15', '14:30:00', '2022-10-18 08:45:00'),  -- Duplicate name data
    (8, 'Alice Johnson', 'AJ', 21, 'History', '2002-03-01', '18:15:00', '2023-01-12 12:30:00');  -- Duplicate name data
```

![dnt](https://raw.githubusercontent.com/HlaingTinHtun/SQL-101/main/assets/queries/dnt/dnt2.png)

***

များသောအားဖြင့်ကျနော်တို့မြင်တွေ့ရမယ့် type ပုံစံတွေက DATE (နေ့စွဲ) TIME (အချိန်) DATETIME (နေ့စွဲ+အချိန်)

Format ကတော့ DATE ဆို (YYYY-MM-DD) TIME ဆို (HH:MI:SS) DATETIME ဆို (YYYY-MM-DD HH:MI:SS) ဆိုပြီးရှိပါတယ်။ ဒီ format အထားအသိုကိုလည်းလိုသလိုပြောင်းနိုင်ပါတယ်။

```
YYYY - year
MM - month
DD - date
HH - hour
MI - minute
SS- second
```

Keyword တွေကအသုံးပြုတဲ့ DBMS ပေါ်လိုက်ပြီးတော့ပြောင်းနိုင်တာကိုလည်းသတိချပ်ထားရပါတယ်။ အခုကျနော်တို့က MySQL ကိုသုံးနေတာဖြစ်ပါတယ်။

## NOW, CURRENT\_DATE, CURRENT\_TIMESTAMP

လက်ရှိအချိန်၊နေ့ရက်တွေကိုရချင်တယ်ဆို ဒီ function တွေကိုအောက်ကလိုအသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။

```
SELECT NOW() AS CurrentDateAndTime;
```

![dnt](https://raw.githubusercontent.com/HlaingTinHtun/SQL-101/main/assets/queries/dnt/dnt3.png)

***

```
SELECT CURRENT_DATE AS CurrentDate;
```

![dnt](https://raw.githubusercontent.com/HlaingTinHtun/SQL-101/main/assets/queries/dnt/dnt4.png)

```
SELECT CURRENT_TIMESTAMP AS CurrentTimestamp;
```

![dnt](https://raw.githubusercontent.com/HlaingTinHtun/SQL-101/main/assets/queries/dnt/dnt5.png)

***

## TIMESTAMPDIFF

အချိန်ကွာခြားချက်ကိုသိနိုင်ဖို့အတွက် `TIMESTAMPDIFF` ကိုအသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။

ကျောင်းသားတွေရဲ့အသက်ကိုတွက်ကြည့်ရအောင်။ တွက်ဖို့ဆိုလက်ရှိအချိန်နဲ့ `birth_date` column ကိုတန်ဖိုးကွာခြားချက်ကို `YEAR` ဆိုတဲ့ filter နဲ့ချလိုက်မယ်ဆိုကျောင်းသားတွေရဲ့ လက်ရှိအသက်ရလာနိုင်ပါတယ်။ အောက်ကရေးပုံကိုကြည့်နိုင်ပါတယ်။

```
SELECT name, TIMESTAMPDIFF(YEAR, birth_date, CURDATE()) AS AgeInYears
FROM students;
```

![dnt](https://raw.githubusercontent.com/HlaingTinHtun/SQL-101/main/assets/queries/dnt/dnt6.png)

***

ဒီတစ်ခါအသက်တွေကို YEAR နဲ့မဟုတ်ဘဲ MONTH နဲ့ကြည့်ရအောင်။ `YEAR` keyword အစား `MONTH` ဆိုတဲ့ keyword ကိုအစားထိုးအသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။

```
SELECT name, TIMESTAMPDIFF(MONTH, birth_date, CURDATE()) AS AgeInMonths
FROM students;
```

![dnt](https://raw.githubusercontent.com/HlaingTinHtun/SQL-101/main/assets/queries/dnt/dnt7.png)

***

## DATE\_ADD, DATE\_SUB

နေ့ရက်အချိန်တွေကိုပေါင်းခြင်း၊ နုတ်ခြင်းတို့လည်းလုပ်ဆောင်နိုင်ပါတယ်။ ပေါင်းတာနုတ်တာမြင်သာအောင် query မ run ခင်အရင် select \* နဲ့ အချိန်၊နေ့စွဲတွေကိုကြည့်ထားနိုင်ပါတယ်။

`last_updated` ဆိုတဲ့ column ရဲ့တန်ဖိုးကို အချိန် ၂ နှစ်ထည့်ပေါင်းကြည့်ရအောင်။

```
SELECT name, DATE_ADD(last_updated, INTERVAL 2 YEAR) AS NewLastUpdated
FROM students;
```

![dnt](https://raw.githubusercontent.com/HlaingTinHtun/SQL-101/main/assets/queries/dnt/dnt8.png)

***

`class_time` column ရဲ့အချိန်တန်ဖိုးထဲကမိနစ်သုံးဆယ်နုတ်ကြည့်ရအောင်။

```
SELECT name, DATE_SUB(class_time, INTERVAL 30 MINUTE) AS NewClassTime
FROM students;
```

![dnt](https://raw.githubusercontent.com/HlaingTinHtun/SQL-101/main/assets/queries/dnt/dnt9.png)

***

## EXTRACT

column ထဲက date time တန်ဖိုးထဲကမှကိုယ်လိုချင်တဲ့အပိုင်းကိုပဲထုတ်ယူလို့လည်းရပါတယ်။ ဥပမာ `YYYY-MM-HH` ထဲ က `YYYY` ကိုလည်းလိုချင်တယ်၊ `MM` ပဲလိုချင်တယ်ဆိုတဲ့အခြေအနေမျိုးတွေမှာ `EXTRACT`ကိုသုံးနိုင်ပါတယ်။

`birth_date` column ထဲကမှ `year` ကိုပဲဆွဲထုတ်ကြည့်ကြည့်ရအောင်။

```
SELECT name, EXTRACT(YEAR FROM birth_date) AS BirthYear
FROM students;
```

![dnt](https://raw.githubusercontent.com/HlaingTinHtun/SQL-101/main/assets/queries/dnt/dnt10.png)

***

`class_time` column ထဲက `hour` ကိုပဲဆွဲထုတ်ကြည့်ရအောင်။

```
SELECT name, EXTRACT(HOUR FROM class_time) AS ClassHour
FROM students;
```

![dnt](https://raw.githubusercontent.com/HlaingTinHtun/SQL-101/main/assets/queries/dnt/dnt11.png)

***

## DATE\_FORMAT

အရှေ့မှာ date, time format တွေကိုလိုသလိုပြောင်းလို့ရတယ်လို့ကျနော်ပြောခဲ့ပါတယ်။ `DATE_FORMAT` ဆိုတဲ့ function ကိုသုံးပြီးတော့ပြောင်းနိုင်ပါတယ်။

`birth_date` ကို format နောက်တစ်မျိုးဖြစ်တဲ့ `Month DD, YYYY` အဖြစ်ပြောင်းကြည့်ပါမယ်။

```
SELECT name, DATE_FORMAT(birth_date, '%M %d, %Y') AS FormattedBirthDate
FROM students;
```

![dnt](https://raw.githubusercontent.com/HlaingTinHtun/SQL-101/main/assets/queries/dnt/dnt12.png)

***

`last_updated` ကိုလည်း `YYYY-MM-DD HH:MI AM/PM` အဖြစ်ပြောင်းကြည့်ပါမယ်။

```
SELECT name, DATE_FORMAT(last_updated, '%Y-%m-%d %h:%i %p') AS FormattedLastUpdated
FROM students;
```

![dnt](https://raw.githubusercontent.com/HlaingTinHtun/SQL-101/main/assets/queries/dnt/dnt13.png)

***

`class_time` ကိုလည်း `HH:MI AM/PM` အဖြစ်ပြောင်းကြည့်ပါမယ်။

```
SELECT name, DATE_FORMAT(class_time, '%h:%i %p') AS FormattedClassTime
FROM students;
```

![dnt](https://raw.githubusercontent.com/HlaingTinHtun/SQL-101/main/assets/queries/dnt/dnt14.png)

***

တစ်ခြားသော function တွေလည်းများစွာရှိပါသေးတယ်၊ ကျနော်လိုသလောက်ပဲထုတ်နုတ်ထားလိုက်တာပါ။အခုအပိုင်းကအရင်ရေးခဲ့တဲ့ queries တွေနဲ့မတူဘဲနည်းနည်းလေးခက်ကောင်းခက်နိုင်ပါတယ်။ function တွေအသုံးပြုတာပါလာတာရယ်၊ format လေးတွေပါလာတာရယ်ကြောင့်ပါ။ သို့ပေမယ့် များများလေ့ကျင့်လိုက်ရင်တော့ကျင့်သားရလာမှာပါ။

`DATE & TIME` data တွေကမရှိမဖြစ်ပါလေ့ရှိတာကြောင့် ကိုယ်လိုသလိုဆွဲထုတ်ချင်လာတဲ့အချိန်မှာအခုပြောခဲ့တဲ့အရာလေးတွေကအသုံးဝင်လာမယ်လို့ထင်ပါတယ်။


---

# Agent Instructions: Querying This Documentation

If you need additional information that is not directly available in this page, you can query the documentation dynamically by asking a question.

Perform an HTTP GET request on the current page URL with the `ask` query parameter:

```
GET https://sql101.aprogrammer.blog/lets-get-our-hands-dirty/dnt.md?ask=<question>
```

The question should be specific, self-contained, and written in natural language.
The response will contain a direct answer to the question and relevant excerpts and sources from the documentation.

Use this mechanism when the answer is not explicitly present in the current page, you need clarification or additional context, or you want to retrieve related documentation sections.